Wij willen met u aan tafel zitten en in een openhartig gesprek uitvinden welke uitdagingen en vragen er bij u spelen om zo, gezamelijk, tot een beste oplossing te komen. Oftewel, hoe kan de techniek u ondersteunen in plaats van dat u de techniek moet ondersteunen.

Na onvoorspelbare jaren onder president Trump hoopt de Nederlandse hightechindustrie op rust in het Amerikaanse beleid. “Ik denk dat er een nieuw tijdperk is aangebroken”, zegt ASML-topman Peter Wennink na het aantreden van president Biden. ASML kwam vorig jaar veel in het nieuws door een strijd tussen de Verenigde Staten en China om de geavanceerde chipmachines die het maakt.

De hightechindustrie is een belangrijke pijler van de Nederlandse economie. De chipmachinemaker uit Veldhoven had in 2020 een topjaar en maakte 3,6 miljard euro winst. ASML is, gemeten naar beurswaarde, het waardevolste bedrijf van Nederland. Met de machines van het bedrijf – qua grootte vergelijkbaar met een stadsbus – worden zeer geavanceerde chips geproduceerd voor bijvoorbeeld de nieuwste smartphones.

Grote rol VS

Amerika heeft een belangrijke rol bij de productie van chips en de afgelopen jaren legde het land bedrijven restricties op om zaken te doen met China. Op Nederland werd bijvoorbeeld druk uitgeoefend om de export van bepaalde ASML-machines tegen te houden.

Wennink verwacht niet dat de VS nu een grote draai gaat maken, maar rekent er vooral op dat de regering-Biden meer het overleg zal zoeken. “Onder de regering-Trump kwam er elke paar weken een nieuwe oekaze uit, continu moet je daar weer naar kijken. ‘Wat betekent dat weer?'”, zegt Wennink in een interview met de NOS.

Volgens hem werd er te weinig gepraat tussen overheden. “Als je met elkaar praat, dan weet je wat eraan zit te komen en kun je je ook voorbereiden op wat er gaat komen.”

Dat herkent chipmaker NXP, een andere belangrijke speler in de hightechsector. “Het was ‘s ochtends wakker worden om te kijken wat de VS had besloten”, zegt Jos Bakker, exportspecialist bij het bedrijf. “Wanneer dan sommige maatregelen met onmiddellijke ingang in werking treden, is dat funest voor onze industrie.”

Geen patroon of consistentie

NXP maakt onder meer chips voor de auto-industrie en telecomsector. Bakker hekelt ook de manier waarop vergunningen werden afgegeven door de VS. Die zijn nodig, legt hij uit, om voor sommige producten handel mogelijk te maken met China. “Wij konden geen patroon of consistentie ontdekken in de afgifte hiervan”, zegt hij.

Verder ziet Bakker een tekort aan menskracht bij de instantie in de VS die de vergunningen afgeeft en zaten de ministeries niet op een lijn, waardoor de boel maanden kon duren.

Volgens Wennink van ASML was het goed dat Trump China tot verandering wilde dwingen, bijvoorbeeld om het stelen van bedrijfsgeheimen aan te pakken, maar was zijn aanpak niet effectief. “Met de manier waarop denk ik dat we niet veel opgeschoten zijn. Het heeft het zakendoen moeilijker gemaakt.”

“De veranderende kijk op de opkomst van China, is niet Trump-specifiek. Dat begon al onder Obama”, zegt Marc Hesselink, tech-analist bij ING. “Het onvoorspelbare is voor de sector niet fijn, omdat je veel langetermijninvesteringen doet.”

De Nederlandse hightechindustrie verwacht nu meer duidelijkheid. “Het wordt veel diplomatieker, consistenter en voorspelbaarder”, zegt Bakker, exportspecialist bij NXP.

Druk uitgeoefend op Rutte

ASML maakt de machines waarmee chips worden gemaakt. Het bedrijf heeft een monopolypositie op het gebied van EUV-machines (Extreem Ultraviolet), waarmee klanten de meest geavanceerde chips kunnen maken. Een machine die in een Chinese partij, naar alle waarschijnlijkheid ‘s lands belangrijkste fabrikant SMIC, ook wil hebben.

Hier is de VS faliekant tegen: het wil niet dat China het land aftroeft op technologisch gebied. Dat bracht het Veldhovense bedrijf in diplomatiek zeer woelig vaarwater. Naar verluidt werd vanuit de regering-Trump op premier Rutte tot twee keer toe druk uitgeoefend om geen licentie af te geven voor de export van zo’n machine.

Nu, een jaar na alle media-aandacht voor ASML, is de licentie er nog steeds niet. NRC meldde in oktober dat ook de regering-Biden de export zal tegenhouden. Tegen de NOS wil het ministerie niet zeggen hoe het er nu voor staat.

Wennink blijft erbij dat de bal nog altijd bij de overheid ligt. “Er is continu overleg tussen het ministerie en de Amerikanen wat te doen. We just have to wait.”

NOS Tech

Apple en Google zetten het Twitter-alternatief Parler onder druk om opruiing en haatzaaien op het sociale medium te voorkomen. Google heeft de app al uit zijn Play Store verwijderd en Apple dreigt hetzelfde te doen.

Parler werd in 2018 opgericht met de bedoeling totale vrijheid van meningsuiting te bieden. “We hebben respect voor privacy en persoonsgegevens, vrijheid van meningsuiting en de vrije markt”, heette het.

De app is vooral populair onder rechtse gebruikers die volgens Twitter de grenzen van het betamelijke overschrijden. Verscheidene prominente conservatieven zijn lid van het platform, zoals senatoren Ted Cruz en Rand Paul, Witte Huis-woordvoerder Kayleigh McEnany en Enrique Tarrio, leider van de extreemrechtse organisatie Proud Boys.

Modereren

Na de bestorming van het Amerikaanse Congres werden de grote techbedrijven onder druk gezet om de radicale vrijheid op Parler in te perken. De plannen voor de bestorming werden deels gesmeed op het platform en ook werden er politici bedreigd met de dood.

Google concludeert nu dat de app de gebruiksvoorwaarden schendt en pas mag terugkeren als er maatregelen zijn genomen om opruiende taal in te perken. Apple geeft de app 24 uur om te gaan modereren, anders verdwijnt de app ook uit de App Store.

NOS Tech

Volgens aankomend president Joe Biden is de grote hackaanval op de Amerikaanse overheid nog niet onder controle. “Want ik heb daar nog geen bewijs voor gezien”, zei Biden in een persconferentie, iets minder dan een maand voor zijn inauguratie op 20 januari.

Hij noemde de aanval een “groot risico” voor de nationale veiligheid, waar een antwoord op moet komen als duidelijk is wie achter de hack zit. Wat voor reactie dat zal zijn, wilde hij niet zeggen.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Pompeo zei zaterdag dat Rusland achter de hack zit. Internetveiligheidsexperts en ambtenaren vielen hem bij. Rusland ontkende vervolgens elke betrokkenheid. President Trump suggereerde op zijn beurt dat China erbij betrokken is.

‘Trump lette niet op’

Biden zei dat in ieder geval “het falen van Trump” de aanval mogelijk heeft gemaakt. Hij heeft onvoldoende prioriteit gegeven aan cyberveiligheid, zei hij. “Want deze aanval vond plaats onder Trumps toezicht, toen hij niet keek.”

Biden zei verder dat hij als president meteen opdracht zal geven om te onderzoeken hoe groot de schade is en wie de verantwoordelijken zijn. Verder is Biden van plan de Amerikaanse cyberveiligheid te verbeteren, “ook als dat vele miljarden kost”.

Verder wil hij met bondgenoten een raamwerk opzetten met regels voor “fatsoenlijk gedrag in cyberspace”. Biden: “Dan kunnen we landen verantwoordelijk houden als ze zich hier niet aan houden.”

Schade nog onbekend

De hackers zouden al in maart zijn begonnen met het binnendringen in systemen van de overheid. 18.000 organisaties, waaronder twee Amerikaanse ministeries en softwaregigant Microsoft, zouden zijn getroffen.

De hackers waren volgens deskundigen op zoek naar nucleaire geheimen, informatie over vitale infrastructuur, ontwerptekeningen voor geavanceerde wapens, informatie over onderzoek naar coronavaccins en persoonsdossiers van hooggeplaatste figuren in de regering en het bedrijfsleven. Het is onduidelijk wat ze hebben buitgemaakt.

NOS Tech

Technologiebedrijf Uber heeft medewerkers in Amsterdam onder hoge druk laten tekenen voor ontslag in ruil voor een financiële compensatie. Daarmee omzeilde het bedrijf de Nederlandse ontslagregels, blijkt uit onderzoek van NRC. De krant bekeek de ontslagronde op het internationale hoofdkantoor van eerder dit jaar, waardoor zo’n tweehonderd banen moesten verdwijnen.

Voor de personeelsleden die weg moesten, vroeg het bedrijf een collectieve ontslagronde aan bij het UWV, dat bekijkt of de ontslagen rechtmatig zijn. Maar op het UWV werd door het Amerikaanse bedrijf niet gewacht. Nog voor de procedure was afgerond, hadden de meeste personeelsleden al getekend voor een vertrekregeling.

Die regeling werd onder hoge druk opgedrongen, zo blijkt uit gesprekken van NRC met negen oud-personeelsleden. Getroffenen konden de dag dat zij hoorden dat ze konden vertrekken al niet meer inloggen in bepaalde systemen. Ook kregen ze dagelijks herinneringen om toch maar voor de regeling te tekenen, en werd hun gemeld dat hun functie simpelweg ophield te bestaan.

Bezwaren van UWV

De meeste personeelsleden tekenden, zo’n tien medewerkers niet. En het UWV heeft na vijf maanden nog altijd geen uitsluitsel gegeven of de ontslagronde wel of niet rechtmatig is. De ondernemingsraad van Uber, vakbond FNV en het UWV stellen dat het bedrijf er grote moeite mee had om de ontslagronde te onderbouwen. Ook werd de ondernemingsraad niet op tijd ingelicht.

“Bij Uber moest alles vooral heel snel”, zegt FNV tegen NRC. “Op dag 1 werd het in Amerika aangekondigd, op dag 7 moest alles in Nederland geregeld zijn. Vaststellingsovereenkomsten zijn onder tijdsdruk en zonder goede voorlichting getekend. Uber heeft dit gewoon doorgedrukt.”

Nederlandse regels gevolgd

Uber zegt in een reactie in NRC dat de Nederlandse ontslagregels “volledig zijn toegepast”. “Afscheid nemen van collega’s is nooit ongecompliceerd of eenvoudig, zeker niet in de huidige omstandigheden.” Volgens het bedrijf heeft de ondernemingsraad “de juiste informatie” gekregen. “Deze informatie hebben zij destijds als voldoende beoordeeld, wat heeft geleid tot een positief advies van de ondernemingsraad.”

Het bedrijf wil in 2022 verhuizen naar een nieuwbouwlocatie op de Zuidas in Amsterdam, waar het Uber 30.000 vierkante meter gaat huren. Die plannen gaan gewoon door, aldus Uber in NRC.

NOS Tech


NU.nl

Stuk maan van 10 gram onder de hamer
NU.nl
Online veilinghuis Catawiki veilt tijdens een meteorietenveiling een stuk maansteen. Het gaat om een stuk maan van 10 gram. Volgens het veilinghuis brengt dit naar verwachting tussen de 7.500 en 10.000 euro op. Maansteen behoort tot de duurste …
Reuzenmeteoriet en stukje maan te koop bij veilingAD.nl
Stukje Maan te koopHet Nieuwsblad

alle 9 nieuwsartikelen »

Wetenschap/techniek – Google Nieuws

Created by R the Company. Powered by SiteMuze.